Online kennisdelen gebeurt niet vanzelf

 

 

Joke van Alten heeft in het kader van o%image_alt%efenen met een blogkermis een uitnodiging gedaan om rondom het thema ‘kennis delen’ verhaal te maken. Haar vragen (zie hieronder) stimuleerden mij om na te denken over mijn eigen handelen, ervaringen en ook wat dieper en verder te graven.

Hoe deel jij online jouw kennis en ervaringen?
We hebben het allemaal over het belang van DoenDenkenDelen en kennisdelen, ook online, maar wie doet het nu werkelijk? En als je het niet doet, waarom doe je het dan niet? En als je het wel doet, op welke manier dan en wat is het effect? Of misschien zie je om je heen mooie voorbeelden van organisaties die online kennisdelen faciliteren.

Online kennisdelen klinkt zo vanzelf sprekend, is dat wel zo eenvoudig? Laat ik daarom eerst eens naar mijn eigen handelen kijken.

  • Ik heb een blog dat ik in horten en stoten bijhoudt. Ik heb een lange interim klus gedaan, die veel van mijn energie en tijd vroeg en op dit moment ben ik bezig om op verzoek een boek te vertalen. Bezigheden die veel invloed hebben op het bloggen, terwijl ik weet dat  schrijven helpt om mijn eigen gedachten te ordenen en ook om enige afstand te scheppen tussen mijn denken en ervaringen. Je zou kunnen zeggen dat discipline om regelmatig te schrijven en daardoor aansluiting te krijgen bij zoiets als DoenDenkenDelen een minimum voorwaarde is. Daar komt bij dat ik het mezelf moeilijk maak met mijn eigen schaduw redacteur: ‘dat beest vertelt voortdurend, het is niet interessant of onvoldoende doordacht, dus laat maar zitten’. Dat meerstemmigmeerkoppig-monster1monster is moeilijk te temmen.
  • Als ik een leuk, interessant of doorwrocht bericht, artikel of boek tegenkom, dan stuur ik dat graag aan mensen uit mijn netwerk op, het liefst met een vraag of opmerking. Dit voelt voor mij vertrouwd, persoonlijk en niet belastend aan. Ik schep er plezier in om dit te doen. Houd ik dat bij met bookmarks (Diigo), of verzamel ik flarden tekst in Evernote? Soms, eigenlijk alleen als ik gericht aan een project bezig ben en dan merk ik dat het verzamelen gemakkelijker verloopt dan het verwerken…Naast het breed verzamelen is focus gewenst om iets met die virtuele informatie te doen…, mijn focus wordt deels bepaald door de opdrachten die ik aan neem…
  • Ik merk dat ik de laatste tijd meer gebruik maak van twitter (@blueleaf2U) om gevonden kennis bronnen de wereld in te sturen. Veel van mijn netwerk maakt geen of slecht gebruik van twitter, dus dan grijp ik liever naar ‘good old email with a link’. Twitter is een mooie bron, de ellende is dat er zoveel ruis in zit, dat ik er soms ook moe of helemaal klaar mee ben.

Werken aan kennis delen met anderen:

  • Als manager heb ik in een lange opdracht de kennis professionals, die zichzelf als ‘thought leaders’ presenteerden geprobeerd aan het bloggen te krijgen. Dat leverde na maanden van diverse verleidings tactieken op dat we ontdekten dat sommige van deze professionals wel blogden maar dit liever onder eigen naam deden. De redenen waren: ik wil mijn eigen naam opbouwen, wellicht moet ik straks zelfstandig worden (= de toekomst is onzeker); ik wil ‘vrij’ kunnen schrijven (= naweeën van sluiswachtende communicatietypes); ik wil alles kunnen schrijven zonder dat de organisatie hier last van heeft ( = professionele en persoonlijke identiteit worden ontkoppeld); mijn denken moet zich nog ontwikkelen en daar gebruik ik mijn persoonlijke blog voor, straks (= een vaag tijdstation in de verte) verwerk ik dat wel in een ‘echt’ blog. DoenDenkenDelen is niet iets vanzelfsprekends…
  • Tijdens een andere interim opdracht claimden teamleden (inhoudelijke kennisprofs) tijd om thuis te werken omdat ze dan sneller artikelen konden lezen. Ik stelde voor om dan team ‘bookmarks’ of een soort Friday’s Finds (a la Harold Jarche) te maken waarin per week vijf artikelen kort de revu zouden passeren. Er bleken twee soorten redenen te bestaan om hier niet aan mee te doen: inhoudelijk en HR-procedures. Inhoudelijk vonden deze kennis professionals het lastig om hun nog ontwikkelende kennis de wereld in te sturen, zeker als ze na verloop van tijd van gedachten of inzichten veranderden, die verantwoordelijkheid voelden ze zwaar wegen. Destemeer als ‘deze kennis professionals’ gezien worden als beter opgeleid, meer ervaren  en als deskundigen met autoritiet worden beschouwd. Ik begrijp dit wel, denk toch dat dit een vorm van drempelvrees is en uitgaat van (te) weinig vertrouwen in collega’s en ook van professionele verantwoordelijkheid.
  • De HR-procedure verwijst naar het feit dat in hun taakomschrijving en jaarplanning deze ‘outputs’ niet waren gemeld en daardoor niet zouden meetellen in hun beoordelingsgesprek. Ik heb het systeem daarop proberen te manipuleren, wat me door de HR systeem bouwer niet in dank werd afgenomen. Deze ervaring verwijst naar het belang van de inrichting van de organisatie om kennis delen niet alleen mogelijk te maken, dat is in mijn ogen te weinig, de organisatie moet haar HR-systemen en HR-praktijk durven aanpassen aan het ontwikkelen van een kennis uitwisselings en leercultuur. Zeker waar het gaat over het ontwikkelen van ‘nieuwe kennis’ en er sprake is van urgentie speelt dit.
  • De combinatie van beiden geeft aan hoe belangrijk het is dat het top management zich bewust is dat kennis ontwikkelen op de werkvloer tussen professionals plaatsvind. Het oude denken volgens de hierarchische pyramide waarbij de top iets vindt of zou moeten bepalen over de uitwisseling en opbouw van kennis voordat dit gebeurt is niet houdbaar en hinderlijk voor kennis delen. Het stimuleren van een organisatiecultuur die kennis en ervaringen delen faciliteert vereist meer dan een zelfsturende professional (de knowmad).
  • Ik vermoed dat er nog een flinke slag is te slaan bij managers die planning en control strategieen inzetten, en meetbare ‘output’ als tussen stap of einddoel hanteren.doolhof_13 Inhoudelijke kennis om compleze vraagstukken ontwikkeld zich vaak als een kinderdoolhof, je kunt wel zien waar je heen moet, alleen de weg ernaar toe vraagt beginnen, omkeren, omwegen maken en vertrouwen dat je eruit komt.

Wat leveren deze inzichten op? Kennis delen is minder vanzelfsprekend dan vaak wordt gedacht. Het aanpassen van systemen en praktijken om kennis delen mogelijk te maken in organisaties vraagt meer dan alleen het hebben van een ‘geschikt’ platform, het vraagt erom dat inhoudelijke professionals durven meer van hun denken te laten zien, het heeft echt een andere houding van managers en leiding gevenden nodig. En het vraagt een aantal kennisvaardigheden die je niet als vanzelfsprekend of van nature aanwezig kunt veronderstellen.

In mijn zoektocht voor deze blog kwam ik via mijn feedly op een blog over de term ‘learning velocity’ een concept dat zowel naar richting, snelheid van leren en flexibiliteit verwijst. Ik denk dat het de moeite waard is om met die bril het kennisdelen nader te verkennen en breder te kijken dan naar de individuele professional.

Bronnen die ik gebruikt heb, naast de links in dit blog, zijn:

  • https://in.pinterest.com/evamoeraert/online-kennisdelen/
  • https://jarche.com/category/fridays-finds/

 

3 Comments

  1. Wat ik herken uit jouw blog ervaring in een organisatie dat een blog zich leent voor ‘eigen ruimte’ en bloggen voor organisatie heel anders is. Ik denk dat de link naar HR systemen ook heel belangrijk is. Professionals weten heel snel waar ze op beoordeeld worden.

  2. Mooi blog Russell! Terecht dat jij de andere houding van managers benoemd bij de transitie naar een lerende organisatiecultuur. Ik denk idd dat het afvinken in HR systemen op het thema kennisdelen niet zoveel gaat opleveren. Een kennisprofessional moet *imho* hierboven staan en zijn ruimte claimen. En als ie dat niet doet dan door zijn leidinggevende gestimuleerd worden dat te doen. Als professional wil je toch vertrouwen krijgen en eigenaarschap voelen over je werk? Daar mag je daar wat mij betreft ook op aangesproken worden.

  3. Pingback: Samenvatting blogkermis: Is delen het nieuwe leren? « Losmakers

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*